แจวจ้ำจึก : to be is to be perceived

เพิ่งเสร็จงานรับเพื่อนใหม่เมื่อเช้านี้เอง สนุกมาก ๆ

แต่ให้ไม่นอนสองสามคืนติดกันแบบนี้บ่อย ๆ ก็ไม่ไหวแฮะ

คนที่เข้ามาอ่านบล็อกนี้ทุกคนคงเคยร้อง (และเต้น) ในเพลง “แจว (มาแจวจ้ำจึก)”

เนื้อร้องก็ไม่ค่อยมีอะไร

แจวมาแจวจ้ำจึก น้ำนิ่งไหลลึก (บางที่ว่า “พอถึงตอนดึก”) นึกถึงคนแจว [ซ้ำ]

แจวเรือจะไป … แจวเรือจะไป … ขอเชิญ … ลุกขึ้นมาแจว

ผมพบว่าการสันทนาการที่ใดก็ตาม เพลงแจวจะเป็นเพลงฮิตติดชาร์ตชนิดที่ว่า ต้องมี

เพราะกติกาในการร่วมสนุกนั้นง่ายมาก ถ้าเขาเรียกเรา เราก็แจว

จากที่นั่งดูบรรดาเพื่อนใหม่ “แจว” กันจนโรงยิมสะเทือน (กองสันฯ เขาสุดยอดจริง) ก็นั่งคิดเพลิน ๆ

ว่าที่การ “แจว” นี่มันสนุก มันเพราะว่าอะไร

นอกจากจังหวะโจ๊ะ ๆ เนื้อเพลงติดหูแล้ว การถูกเรียกขึ้นมาแจวนี่ล่ะ ที่เป็นกลไกสำคัญ

ตอนถึงท่อน “แจวเรือจะไป …” ฝูงชนจะเงียบ คอยฟังว่าเงื่อนไขอะไรจะทำให้ใครต้องแจว

แน่นอนว่าทุกคนจะลุ้นอยู่ในใจ ว่าตนจะถูกเรียกขึ้นไปแจวหรือไม่ พอเป็นเงื่อนไขของตัวเองปุ๊บก็ถึงเวลาสนุกสนาน

ไม่รู้คิดมากไปหรือเปล่า แต่ผมว่ามันแสดงถึงว่า โดยพื้นฐานคนเรานั้นต้องการให้คนอื่นมาสนใจ

หมายถึงว่า ถ้าลองดูกติกาของเพลงแจว มันเรียบง่ายมาก ๆ แค่ประกาศเงื่อนไขขึ้นมาหนึ่งอย่าง แล้วคนที่มีคุณสมบัติตรงกับเงื่อนไขนั้นก็ทำอะไรสักอย่าง ไม่มีได้รางวัล ไม่มีโดนลงโทษ แค่ลุกขึ้นมาแจว ซึ่งถ้าเราลองใช้กลไกนี้ในสถานการณ์อื่น (เช่น ตะโกนในห้องเรียนว่า คนโสดยกมือขึ้น) ความสนุกสนานคงน้อยกว่านี้เยอะ

อ้อ องค์ประกอบสำคัญของความสนุกอีกอย่างคงเป็นความน่าพิศวงของคำคล้องจอง ไม่รู้ทำไมว่าประโยคที่มันคล้องจองกัน มันน่าฟังมากกว่าประโยคทั่วไป (เพลงแร็พเป็นตัวอย่างที่ดีมาก) มันทำให้เรา “แอบเดา” ได้ล่วงหน้าสักสองสามวินาที ว่าเงื่อนไขการแจวนั้นจะเป็นอย่างไร เมื่อเดาได้แล้ว บรรยากาศของความครื้นเครงก็ไหลมา เพราะทุกคนก็จะรอดู “เป้าหมาย” ลุกขึ้นมาแจว และ “เป้าหมาย” ก็เตรียมลุกขึ้นมาแจวด้วย

รู้สึกเริ่มนอกเรื่อง ก็สรุปได้ว่าเพราะคนเรามันชอบให้คนอื่นสนใจนี่หว่า ถึงได้สนุกสนานกับเพลงแจวเรือ

พาลให้คิดต่อไปอีกว่า คนที่น่าเศร้าที่สุด คงจะเป็นคนที่ไม่เคยถูกเรียกขึ้นมาแจวเลย ลองนึกสิว่า เล่นแจวกันเป็นสิบ ๆ รอบ คนข้าง ๆ แม่งลุกขึ้นมาแจวสามสี่รอบแล้ว ยังไม่มีเงื่อนไขไหนที่ทำให้ลุกขึ้นไปแจวได้ คงได้แต่นั่งยิ้มแหะ ๆ มองคนรอบ ๆ

มันช่างน่าเศร้าจริง ๆ ถ้าเป็นอย่างนั้น

ฝากถึงคนนำแจวทุกคนด้วยนะครับ

(จริง ๆ ก็คงยากนะที่จะไม่โดนเรียกให้ลุกขึ้นแจว เพราะอย่างน้อย “แจวเรือไปซื้อโฉนด ขอเชิญคนโสดลุกขึ้นมาแจว” มันก็เป็นเงื่อนไขสุดฮิตเหมือนกัน อิอิ)

–
ที่มา – ทิวสน, แจวจ้ำจึก : to be is to be perceived, บล็อกของทิวสน, 21 พฤษภาคม 2551